WIERZE UFAM MIŁUJĘ

„W KAŻDEJ CHWILI MEGO ŻYCIA WIERZĘ, UFAM, MIŁUJĘ” — ZOFIA KOSSAK-SZCZUCKA

  • Słowo Boże na dziś

  • NIC TAK NIE JEST POTRZEBNE CZŁOWIEKOWI JAK MIŁOSIERDZIE BOŻE – św. Jan Paweł II

  • Okaż mi Boże Miłosierdzie

  • JEZU UFAM TOBIE W RADOŚCI, JEZU UFAM TOBIE W SMUTKU, W OGÓLE JEZU UFAM TOBIE.

  • Jeśli umrzesz, zanim umrzesz, to nie umrzesz, kiedy umrzesz.

  • Wspólnota Sióstr Służebnic Bożego Miłosierdzia

  • WIELKI POST

  • Rozważanie Drogi Krzyżowej

  • Historia obrazu Jezusa Miłosiernego

  • WIARA TO NIE NAUKA. WIARA TO DARMO DANA ŁASKA. KTO JEJ NIE MA, TEGO DUSZA WYJE Z BÓLU SZUKAJĄC NAUKOWEGO UZASADNIENIA; ZA LUB PRZECIW.

  • Nie wstydź się Jezusa

  • SŁOWO BOŻE

  • Tak mówi Amen

  • Książki (e-book)

  • TV TRWAM

  • NIEPOKALANÓW

  • BIBLIOTEKA W INTERNECIE

  • MODLITWA SERCA

  • DOBRE MEDIA

  • Biblioteki cyfrowe

  • Religia

  • Filmy religijne

  • Muzyka religijna

  • Portal DEON.PL

  • Polonia Christiana

  • Muzyka

  • Dobre uczynki w sieci

  • OJCIEC PIO

  • Św. FAUSTYNA

  • Jan Paweł II

  • Ks. Piotr Pawlukiewicz

  • Matka Boża Ostrobramska

  • Moje Wilno i Wileńszczyzna

  • Pielgrzymka Suwałki – Wilno

  • Zespół Turgielanka

  • Polacy na Syberii

  • SYLWETKI

  • ŚWIADECTWA

  • bEZ sLOGANU2‏

  • Teologia dla prostaczków

  • Wspomnienia

  • Moja mała Ojczyzna

  • Zofia Kossak

  • Edith Piaf

  • Podróże

  • Czasopisma

  • Zdrowie i kondyncja

  • Znalezione w sieci

  • Nieokrzesane myśli

  • W KAŻDEJ CHWILI MOJEGO ŻYCIA WIERZĘ, UFAM, MIŁUJĘ.

  • Prezydent Lech Kaczyński

  • PODRÓŻE

  • Pociąga mnie wiedza, ale tylko ta, która jest drogą. Wiedza jest czymś wspaniałym, ale nie jest najważniejsza. W życiu człowieka najważniejszym jest miłość – prof. Anna Świderkówna

  • Tagi wpisów

  • Cytat na dziś

    Dostęp do internetu ujawnia niewyobrażalne pokłady ludzkiej głupoty.

Archive for 6 grudnia, 2011

Czy szkoły polskie na Litwie są gorsze od litewskich?

Posted by tadeo w dniu 6 grudnia 2011

Polscy uczniowe na egzaminie, fot. wilnoteka.lt
Litewskie władze oświatowe i środki masowego przekazu szeroko nagłaśniają tezy o rzekomo niskim poziomie wiedzy absolwentów szkół polskich, niewystarczającym poziomie znajomości języka litewskiego, trudniejszym starcie i problemach integracji w społeczeństwie litewskim. Celem badania „Czy szkoły polskie na Litwie są gorsze od litewskich?” było skonfrontowanie w Wilnie powyższych tez z rankingiem szkół Litwy, publikowanym przez niezależne czasopismo „Veidas”, opublikowanymi danymi Państwowego Centrum Egzaminacyjnego, wynikami badań Uniwersytetu Michała Romera oraz Instytutu Pracy i Badań Socjalnych. Inicjatorem badania jest ruch społeczny Forum Rodziców Szkół Polskich na Litwie. Prowadził je dr Mirosław Szejbak wraz z zespołem badawczym.

Badanie wykazało, że powyższe stwierdzenia nie odpowiadają rzeczywistości. Tezy o rzekomo niskim poziomie wiedzy absolwentów szkół polskich są podkreślane zwłaszcza w kontekście szkół rejonowych. Badaniem objęto szkoły sąsiadujące, polskie i litewskie, w miejscowościach zwarcie zamieszkanych przez ludność polską. W myśl nowej ustawy o oświacie właśnie te szkoły są zagrożone zamknięciem i w te szkoły wymierzono ostrze krytyki.

Wyniki sąsiadujących szkół polskich i litewskich zanalizowano za pomocą metod statystyki opisowej. Zbadano tendencję centralną dwóch zbiorów: rankingów szkół polskich i sąsiadujących z nimi szkół litewskich. Średnia rankingów pięciu lat szkół polskich wyniosła 337,4, litewskich zaś 347,4. Mniejsza wartość oznacza lepszy ranking, czyli średnia wyników szkół polskich jest lepsza od szkół litewskich. Analiza sąsiadujących szkół wykazała, że w 57% przypadków w ciągu minionych 5 lat szkoła polska zajmuje lepsze miejsce od szkoły litewskiej. Tak więc teza o lepszej jakości przekazywanej wiedzy szkoły z państwowym językiem nauczania jest mitem, a nowa Ustawa o oświacie ma na celu zamknięcie szkoły dającej lepsze wykształcenie niż szkoła sąsiednia z państwowym językiem nauczania.

Rankingi szkół polskich miasta Wilna odzwierciedlają pozytywne tendencje rozwoju. Jeżeli w latach 2007-2009 najlepsze pozycje były w drugiej setce, to w roku 2010 już dwie szkoły należały do pierwszej setki, a w roku 2011 wszystkie polskojęzyczne szkoły Wilna plasują się w pierwszej setce. To znaczy są wśród 20% najlepszych szkół Litwy.

Badanie programów języka litewskiego porównuje treść programu języka państwowego klas 5-10 z wymaganiami treści programu poziomu średniego. Treść ujednoliconego programu języka ojczystego zawiera 156 obowiązkowych utworów literackich, z nich w programie języka państwowego szkoły podstawowej zrealizowano 15 pozycji, czyli 17% wymaganych utworów. Część omawianych utworów nie wchodzi do programu języka ojczystego. Program języka ojczystego zawiera również 91 pozycji utworów kontekstowych, z czego w klasach 5-10 uczniowie zanalizowali 14, czyli 15% programu. Ogółem w ciągu 2 lat uczeń musi zanalizować i zinterpretować 141 utworów obowiązkowych i 77 utworów kontekstowych. Taka liczba utworów jest nieproporcjonalna do możliwości fizycznych i percepcji uczniów 11 klasy szkoły polskiej.

Porównanie wyników egzaminu z języka litewskiego jako ojczystego (dla maturzystów szkół litewskich) i języka państwowego (dla maturzystów szkół nielitewskich) obala tezę o rzekomo gorszych wynikach absolwentów szkół nielitewskich. Średni procent uczniów, którzy pomyślnie złożyli egzamin z języka państwowego wynosi 89,2%, a języka ojczystego – 87,06%. Zatem wynik szkół mniejszości narodowych jest lepszy o 2 punkty procentowe. Lepsze wyniki są osiągane pomimo wyższej poprzeczki dla absolwentów szkół nielitewskich. Średnia wymagana minimalna ilość punktów dla absolwentów szkół nielitewskich w latach 2004-2011 była o 16% wyższa niż dla absolwentów szkół litewskich. Ten fakt zaprzecza stwierdzeniom o rzekomo łatwiejszym egzaminie dla uczniów szkól mneijszosci narodowych. Absolwenci szkół nielitewskich pozyskują średnio o 9% punktów więcej aniżeli uczniowie szkół litewskich, co świadczy o wyższej jakości posiadanej wiedzy.

Wstęp 
Opiniotwórczy tygodnik „Veidas” od 2007 roku przeprowadza ranking gimnazjów i szkół średnich Litwy. Kryteria rankingów każdego roku są modyfikowane. W latach 2007-2010 wyniki szkół oceniano według następujących kryteriów:

  • Jaka część uczniów z ogólnej liczby absolwentów wstąpiła na litewskie i zagraniczne uczelnie wyższe?
  • Wśród wstępujących na wyższe uczelnie Litwy brano pod uwagę, ilu uczniów dostało się na uczelnię według pierwszego swojego wyboru. Aplikując na studia wyższe, absolwent zapełnia formularz, w którym podaje nazwę kierunku studiów i uczelnię, na którą chciałby się dostać według wybranej kolejności. Ranking uwzględnia, czy uczeń dostał się na kierunek, który w formularzu był podany jako pierwszy.

Uwzględniając krytykę środowiska pedagogicznego o jednostronności badania, w 2011 roku do powyższych kryteriów dodano następne cztery kryteria: procent uczniów, którzy złożyli egzaminy państwowe z języka litewskiego, obcego, matematyki i historii na maksymalny wynik 90-100%. Dlatego wyniki 2011 roku dokładniej wykazują poziom wiedzy, jaką zdolny uczeń miał szanse zdobyć, ucząc się w szkole.

Mit pierwszy:
Absolwenci szkół polskich mają gorszy start niż ich rówieśnicy ze szkół z państwowym językiem wykładowym

Dane z lat 2007-2010 pokazują procent uczniów, którzy dostali się na wyższe uczelnie. Nie wszyscy uczniowie mają taki cel, ale zakładamy (jak i organizatorzy rankingu), że większy procent dostających się na studia oznacza lepszy start. Dane z roku 2011 obejmują również wyniki egzaminów maturalnych. W tym wypadku lepsze wyniki również oznaczają lepszy start.

Dla sprawdzenia podanej tezy porównano wyniki sąsiadujących ze sobą szkół: polskiej i litewskiej. Kiedy lansowana jest teza o wyższości szkoły litewskiej nad polską, dla litewskich Polaków pada propozycja wyboru właśnie okolicznej szkoły litewskiej. Dlatego porównanie wyników sąsiadujących ze sobą szkół jest aktualne dla rodziców dzieci z danych miejscowości. Takie porównanie pozwoli wykazać, czy rzeczywiście po ukończeniu sąsiedniej szkoły litewskiej polskie dziecko będzie miało lepszy start.

Badanie sąsiadujących szkół polskich i litewskich
Na podstawie wykazu placówek oświatowych systemu AIKOS zostały zidentyfikowane sąsiadujące szkoły litewska i polska, znajdujące się w tej samej miejscowości (Tabela 1).

Tabela 1. Lista miejscowości, w których sąsiadują ze sobą szkoła polska i litewska, zwarcie zamieszkanych przez mniejszości narodowe

Miejscowość
Skład narodowościowy (2001 r.)
Źródło
Soleczniki
10% Litwinów, 79% Polaków,
5%Rosjan
Niemenczyn
24,2% Litwinów, 56,3% Polaków, 12,1% Rosjan, 7,2% Białorusinów
Rudamina
30,2% Litwinów, 57% Polaków
Bezdany
15% Litwinów, 65% Polaków
Kowalczuki
5,3% Litwinów, 62,8% Polaków,
3,5% Rosjan, 7 % Białorusinów
Landwarów
41,7% Litwinów, 24,2% Polaków
15% Rosjan, 5,5% Białorusinów
Podbrzezie
66% Polaków, 15,3% Litwinów, 14,4% Rosjann
Turgiele (wg danych rejonu solecznickiego)
79% Polaków, 10% Litwinów, 5% Rosjan, 3% Białorusinów, 1% Ukraińców
Ejszyszki (wg danych rejonu solecznickiego)
79% Polaków, 10% Litwinów, 5% Rosjan, 3% Białorusinów, 1% Ukraińców
Nowa Wilejka
29% Litwinów, 34% Polaków, 20% Rosjan, 9% Białorusinów
Jaszuny
70% Polaków, 10% Rosjan,
5% Litwinów
Rejon trocki
53% Litwinów, 33% Polaków, 9% Rosjan
Czarny bór
23,7% Litwinów, 53,7% Polaków, 17,1% Rosjan
Troki
62,7% Litwinów, 21,0% Polaków, 9,3% Rosjan, 1,2% Karaimów
Mejszagoła
26,2% Litwinów, 60% Polaków, 5,7% Rosjan

Litewscy urzędnicy oraz litewskie środki masowego przekazu twierdzą, że polskie szkoły są gorsze niż litewskie. Sprawdzenie ogólnego stwierdzenia wymaga obliczenia tendencji centralnej, czyli średniej arytmetycznej dwóch zbiorów: wyników szkół litewskich i polskich. Średnia arytmetyczna miejsc analizowanych szkół polskich w ciągu ostatnich 5 lat wynosi 337,4, zaś szkół litewskich z tych samych miejscowości – 347,4. Średnia wskazuje, że wyniki szkół polskich są nie gorsze od szkół litewskich, a nawet o 3% lepsze. Badanie tendencji centralnej średniej obala lansowaną tezę o rzekomo niższym poziomie szkół polskich. Badanie przeprowadzono na podstawie rankingów szkół Litwy (Tabela 2).

Tabela 2. Miejsca szkół polskich (Pl) i litewskich (Lt) Wileńszczyzny w latach 2007-2011 w rankingach czasopisma „Veidas“. Znacznie lepszy wynik szkoły polskiej zaznaczono pogrubioną czcionką na tle zielonym

Nazwa szkoły / Mokyklos pavadinimas
2007
2008
2009
2010
2011
Soleczniki: Pl – Gimnazjum im. J. Śniadeckiego
330
339
175
191
252
Soleczniki: Lt – Lietuvos tūkstantmečio gimnazija
141
283
395
333
198
Niemenczyn: Pl – Gimnazjum im. K. Parczewskiego
37
143
413
54
69
Niemenczyn: Lt – Gedimino gimnazija
258
434
372
227
142
Rudomina: Pl – Gimnazjum im. F. Ruszczyca
307
369
290
429
237
Rudomina: Lt – „Ryto” gimnazija
207
495
338
317
Bezdany: Pl – Szkoła Średnia im. J. Słowackiego
535
380
440
497
145
Bezdany: Lt – Bezdonių vidurinė mokykla
114
513
468
443
325
Jaszuny: Pl – Szkoła Średnia im. M. Balińskiego
499
452
408
365
392
Jaszuny: Lt – „Aušros” vidurinė mokykla
447
376
501
383
221
Kowalczuki: Pl – Szkoła Średnia im. S. Moniuszki
399
492
505
61
230
Kowalczuki: Lt – Kalvelių 2-oji vidurinė mokykla
480
530
509
165
328
Landwarów: Pl – Szkoła Średnia im. H. Sienkiewicza
338
410
346
71
195
Landwarów: Lt – M. Šimelionio gimnazija
483
447
472
360
359
Podbrzezie: Pl – Szkoła Średnia im. św. S. Kostki
418
469
459
399
309
Podbrzezie: Lt –  „Verdenės” vidurinė mokykla
441
320
266
177
407
Nowa Wilejka (Wilno): Pl – Szkoła Średnia im. J.I.Kraszewskiego
315
278
303
99
92
Nowa Wilejka (Wilno): Lt – Laisvės gimnazija
284
274
425
310
247
Turgiele: Pl – Szkoła Średnia im. P.K. Brzostowskiego
488
467
311
491
415
Turgiele: Lt – Turgelių vidurinė mokykla
487
494
456
Czarny Bór: Pl – Szkoła Średnia im. Św. Urszuli Ledóchowskiej
396
468
401
458
458
Czarny Bór: Lt – Šilo vidurinė mokykla
419
429
420
391
225
Mejszagoła: Pl – Szkoła Średnia im. ks. J. Obrembskiego
322
227
500
434
457
Mejszagoła: Lt – LDKun. Algirdo vidurinė mokykla
397
249
379
332
183
Ejszyszki: Pl – Gimnazjum w Ejszyszkach
489
498
479
451
125
Ejszyszki: Lt – St. Rapolionio gimnazija
224
505
288
427
339
Połuknie: Pl – Szkoła Średnia w Połukniu
304
527
514
493
457
Połuknie: Lt – „Medeinos” vidurinė mokykla
424
526
480
404
421
Troki: Pl – Szkoła Średnia w Trokach
34
440
277
64
174
Troki: Lt – Vytauto Didžiojo gimnazija
256
141
216
175
110

Tabela 2. ogółem zawiera wyniki 15 szkół polskich (75 wyników) z 5 ostatnich lat, z tego lepsze pozycje ma 41 szkół. W 3 przypadkach wyniku szkoły polskiej nie ma z czym porównać, ponieważ brak danych szkoły litewskiej. 41 lepszych wyników z 72 (75-3) możliwych daje 57% ogólnej liczby.

Wyniki roku 2011 dokładniej odzwierciedlają poziom osiąganej wiedzy, ponieważ uwzględniają wyniki egzaminów maturalnych. W tym roku (2011) 9 szkół z 15 ma wyższą pozycję w porównaniu do sąsiedniej szkoły litewskiej. To znaczy, że 60% szkół polskich osiąga lepsze wyniki. Większość analizowanych szkół stanowią szkoły rejonów: wileńskiego, solecznickiego i trockiego. Właśnie te szkoły są często atakowane z powodu rzekomo niskiego poziomu wiedzy.

Szkoły miasta Wilna 
W Wilnie jest 5 szkół oferujących średnie wykształcenie tylko w języku polskim, inne mają klasy polskie oprócz rosyjskich lub/i litewskich. Dane szkół mieszanych nie pozwalają na wyodrębnienie wyników polskiego pionu. Zatem stan szkolnictwa polskiego w mieście zbadano na podstawie rankingów polskich szkół (Tabela 3).

Tabela 3. Rankingi wileńskich szkół polskich z lat 2007-2011. Miejsca 1-100 zaznaczono pogrubioną czcionką i zielonym kolorem tła, miejsca 101-200 – żółtym kolorem tła i kursywą

Rankingi polskich szkół miasta Wilna
2007
2008
2009
2010
2011
Gimnazjum im Adama Mickiewicza
145
198
149
274
54
Gimnazjum im. Jana Pawła II
185
145
174
60
57
Szkoła Średnia im Szymona Konarskiego w Wilnie
290
290
439
322
99
Szkoła Średnia im. Józefa Ignacego Kraszewskiego w Wilnie
315
278
303
99
92
Szkoła Średnia im. Władysława Syrokomli w Wilnie
218
102
187
249
42

Tabela 3. ukazuje pozytywne tendencje rozwoju szkół polskich Wilna. Jeżeli w latach 2007-2009 najlepsze pozycje były w drugiej setce, to w roku 2010 już dwie szkoły należały do pierwszej setki, a w roku 2011wszystkie wileńskie szkoły polskie plasują się w pierwszej setce. Znaczy to, że są wśród 20% najlepszych szkół Litwy. 

Badanie tendencji centralnej wyników szkół polskich miasta Wilna wykazuje stałą tendencję wzrostową (Rysunek 1). 

Podsumowanie. Badanie tendencji centralnej wykazało, że średnia pozycja szkół polskich nie jest gorsza od średniej szkół litewskich. W 57% przypadkach w latach 2007-2011 szkoły polskie zajmują wyższe miejsca od sąsiadujących szkół litewskich. Wyniki 2011 roku jeszcze bardziej wykazują tendencję rosnącą, już 60% szkół zajmuje wyższą pozycję w rankingu. Wszystkie polskie szkoły miasta Wilna w 2011 roku są wśród 20% najlepszych szkół Litwy. Skoro absolwenci szkoły polskiej lepiej sobie radzą na egzaminach maturalnych i łatwiej dostają się na wyższe uczelnie, to teza o rzekomo gorszym starcie po ukończeniu szkoły polskiej nie znajduje potwierdzenia.

Mit drugi
Absolwenci szkół polskich znają język państwowy 
w stopniu niedostatecznym 

Dane z roku 2011 obejmują również wyniki egzaminów maturalnych. Egzaminy te uczniowie zdają w języku litewskim. Wyjątkiem jest egzamin z historii, na którym uczeń otrzymuje pytania w języku litewskim, ale ma prawo odpowiadać w języku ojczystym. Brak danych, ilu uczniów z tego prawa korzysta. Jednakże znajomość języka litewskiego jest konieczna do zrozumienia pytania na egzaminie z historii i zdawania wszystkich innych egzaminów.

Na podstawie wyników egzaminów maturalnych, oficjalnie podanych na stronie Państwowego Centrum Egzaminacyjnego (Nacionalinis egzaminų centras, www.nec.lt), porównano wyniki uczniów szkół litewskich i nielitewskich. Egzamin z języka państwowego odpowiada wymogom znajomości języka najwyższej kategorii, która jest wymagana przy zatrudnieniu.

Rysunek 2 przedstawia porównanie procentu uczniów, którzy pomyślnie zdali egzamin z języka państwowego i ojczystego. Wykres pokazuje, że procent uczniów, którzy pomyślnie zdali egzamin z języka państwowego jest wyższy niż szkół litewskich. Średni procent uczniów, którzy pomyślnie zdali egzamin z języka państwowego wynosi 89,2%, a języka ojczystego – 87,06%. Zatem wynik szkół mniejszości narodowych jest lepszy o 2 punkty procentowe. Zauważmy, że procent uczniów, pomyślnie zdających egzamin z języka ojczystego w latach 2010-2011 jest zbliżony do wyników egzaminu z języka państwowego dzięki obniżonej poprzeczce minimalnej liczby punktów: w roku 2011 minimalna liczba punktów na egzaminie języka ojczystego wynosiła 24,4% ogólnej liczby, a języka państwowego – 32%. I mimo wszystko, pomimo progu, obniżonego do 7,6 punktów procentowych, czyli o 31,2%, procent uczniów, którzy pomyślnie zdali egzamin, jest wyższy.

Rysunek 2. Porównanie wyników egzaminów z języka litewskiego jako ojczystego (szkoły litewskie) i państwowego (szkoły nielitewskie). Źródło: www.nec.lt 

Wskaźnikiem jakości wiedzy na egzaminie jest średnia ilości punktów, zebranych przez uczniów szkół litewskich i nielitewskich. Rysunek 3 pokazuje, że jakość wiedzy z języka litewskigo uczniów szkół nielitewskich jest prawie zawsze lepsza niż ich równieśników ze szkół litewskich. Średnia ilości punktów zdobywanych na egzaminie z języka litewskiego za lata 2004-2011 wynosi 52,1% z ogólnej liczby punktów, a na egzaminie z języka ojczystego – 47,3%. Różnica wynosi 4,8 punktów procentowych czyli 9%. A więc, absolwenci szkół nielitewskich średnio otrzymują o 9% punktów więcej aniżeli uczniowie szkół litewskich.

Rysunek 3. Porównanie średniej liczby punktów, na które zdali egzamin uczniowie szkół litewskich i nielitewskich. Źródło: www.nec.lt 

Władze oświatowe i środki masowego przekazu Litwy twierdzą, że egzamin z języka litewskiego państwowego zawsze był łatwiejszy, chociaż wiadomo, że oba egzaminy są dostosowane do różnych programów nauczania, języka ojczystego i wyuczonego. Jednak dane Państwowego Centrum Egzaminacyjnego ujawniają fakt odwrotny: wymagania na egzaminie z języka państwowego zawsze były wyższe niż wymagania egzaminu z języka ojczystego. Dobitnie świadczy o tym minimalna liczba punktów, które uczeń powinien zdobyć, aby pomyślnie zdać egzamin. Rysunek 4 pokazuje, że próg dla uczniów szkół nielitewskich zawsze był wyższy niż dla uczniów szkół litewskich. Średni próg zdania egzaminu w latach 2004-2010 dla uczniów szkoły litewskiej wynosi 27,3%, dla uczniów szkół nielitewskich – 32,5%, czyli jest o 16% wyższa. Mimo to uczniowie szkół nielitewskich pomyślniej zdają egzamin z języka litewskiego.

Rysunek 4. Porównanie minimalnej liczby punktów, wymaganych na egzaminie z języka państwowego i ojczystego. Źródło: www.nec.lt 

Porównując procenty uczniów, którzy nie zdali egzaminu, należy uwzględnić nierówne progi minimalne egzaminów, czyli znormalizować wynik względem minimalnego progu. Progi egzaminu języka ojczystego zawsze są niższe, dlatego zwykłe porównanie liczby osób, które pomyślnie zdały egzaminy jest niepoprawne. W takim wypadku porównuje się dane znormalizowane względem progu. Rysunek 5 pokazuje, że liczba uczniów, którzy nie zdali egzaminu z języka ojczystego, jest wyższa niż w szkołach nielitewskich. Średnia normalizowana liczba uczniów, którzy nie zdali egzaminu w szkołach litewskich, wynosi 14,5%, natomiast uczniów, którzy nie zdali egzaminu w szkołach nielitewskich – 10,1%. Różnica stanowi 4,4 punktów procentowych czyli 30%.

Rysunek 5. Porównanie procentu liczby uczniów, którzy nie zdali egzaminu, znormalizowanej względem minimalnego progu. Źródło: www.nec.lt

Podsumowanie. Wskaźniki ilościowe i jakościowe wyników egzaminu z języka litewskiego dobitnie świadczą o dobrej znajomości języka państwowego u uczniów szkół nielitewskich:

• Średnia minimalnej liczby punktów, wymaganej do zdania egzaminu z języka litewskiego w latach 2004-2011 wynosi 27,3% ogólnej liczby punktów dla uczniów szkoły litewskiej i 32,5% dla uczniów szkóły nielitewskiej. PrógPróg egzaminu z języka państwowego jest o 16% wyższy niż na egzaminie z języka ojczystego. Teza o rzekomo łatwiejszym egzaminie z języka państwowego jet nieprawdziwa
• Pomimo wyższych wymagań uczniowie szkół nielitewskich lepiej zdają egzaminy: średni procent uczniów, którzy zdali egzamin z języka państwowego wynosi 89,2%, a z języka ojczystego – 87,06%.
• Średnia liczba uczniów, którzy nie zdają egzaminu z języka litewskiego w szkołach litewskich jest wyższa o o 30% (4,4 punkty procentowe): w szkołach litewskich – 14,5%, w szkołach nielitewskich 10,1%.

  • W ciągu ostatnich 5 lat absolwenci szkół nielitewskich na egzaminie z języka litewskiego średnio otrzymują o 9% punktów więcej aniżeli uczniowie szkół litewskich.

Powyższe wyniki potwierdzają wysoki poziom nauczania języka państwowego w szkołach mniejszości narodowych, który oczywiście może i musi być dalej doskonalony. Nawet obniżone progi minimalnej liczby punktów nie pozwalają maturzystom szkół litewskich osiągnąć wyników ich rówieśników ze szkół nielitewskich. 

Mit trzeci:
Ujednolicony program polepszy znajomość języka litewskiego 

W ramach poprawienia rzekomo niedostatecznej znajomości języka litewskiego uchwalono ustawę, ujednolicającą nauczanie języka litewskiego w szkołach mniejszości narodowych oraz w szkołach litewskich. Ustawa nakazuje zmianę dla szkół mniejszości narodowych programu nauczania języka litewskiego jako języka wyuczonego na program języka litewskiego jako języka ojczystego. Już sam ten fakt wzbudza sprzeciw, ponieważ język litewski nie jest językiem ojczystym dla osób narodowości nielitewskiej. Metodyki nauczania języka wyuczonego i ojczystego różnią się na całym świecie. Pytanie rodziców, dlaczego na Litwie ten fakt nie jest uwzględniany, pozostaje bez odpowiedzi.

Program języka litewskiego jako języka wyuczonego dla szkół mniejszości narodowych układała Meilė Lukšienė, wybitna intelektualistka, badaczka literatury litewskiej, pedagog, doktor habilitowany nauk społecznych, jedna z autorek „Koncepcji Narodowej Szkoły” (lit. Tautinės mokyklos koncepcijos), członkini Litewskiego Ruchu na rzecz Odbudowy (Sąjudis). Ten program udoskonalił nauczanie języka litewskiego do poziomu, w którym dzisiejsi maturzyści pomyślnie zdają egzaminy maturalne w języku litewskim i studiują na uczelniach wyższych.

Ujednolicony egzamin ma obowiązywać już w 2013 roku. Uczeń 11 klasy szkoły polskiej ma nadrobić program 10 lat w ciągu 2 najbliższych lat. Samorząd Rejonu Wileńskiego zlecił porównanie programów nauczania języka litewskiego wyuczonego i ojczystego klas 1-10 Uniwersytetowi Michała Romera. Wnioski sprawozdania zostały podpisane przez rektora uniwersytetu (Tabela 4).

Liczba autorów litewskich w obu programach jest podobna, jednak liczby utworów się różnią, np. program języka ojczystego obejmuje po 3 utwory Biliūnasa i Maironisa, a program języka państwowego – po jednym ich utworze. Mažvydas, Daukša, Žemaitė, Vaičiulaitis i inni w ogóle nie są omawiani. Utwory literatury powszechnej według ujednoliconego programu w klasach 5-10 będą analizowane dwa razy: w wersji polskiej i litewskiej. Wszystko to odbywa się kosztem matematyki, angielskiego i innych lekcji!

Tabela 4. Porównanie ujednoliconego programu języka litewskiego z programem języka państwowego w klasach 1-12. Źródło: Wyniki badań naukowców Uniwersytetu Michała Romera w Wilnie

Klasy
Cel programu języka
ojczystego
Cel programu języka wyuczonego
1-4
Samodzielne czytanie i
analiza tekstu
Wzbogacanie słownictwa, czytanie nieskomplikowanych tekstów
Pisanie wypracowania
Podstawy pisania,
pisanie krótkich tekstów
5-10
51 autorów litewskich
(utwory wielkiej formy)
46 autorów litewskich (fragmenty utworów i utwory małej formy)
41 utwór literatury powszechnej
Utwory są omawiane na lekcjach języka ojczystego
Teść obejmuje więcej epok i nurtów, akcentuje się utwory autorów litewskich
Treść zapoznaje uczniów z folklorem, utworami małej formy
Już od 5 klasy uczniowie piszą wypracowania z tekstów literatury,
w 10 kl. wypracowania odpowiadają wymogom egzaminu średniej szkoły

Program języka litewskiego jako języka państwowego jest dostosowany do potrzeb uczniów uczących się języka. Porównanie programu ujednoliconego języka litewskiego poziomu szkoły średniej z programem języka państwowego wykazało nieproporcjonalne obciążenie uczniów klas 11 (Rysunek 6). Uczniowie w ciągu 2 lat powinni przeanalizować 156 utworów. W klasach 5-10 omawiali zaledwie 31, czyli 17% utworów wymaganych na egzaminie maturalnym.


Rysunek 6. Porównanie liczby utworów obowiązkowych ujednoliconego programu języka litewskiego poziomu szkoły średniej z programem języka państwowego klas 5-10

Oprócz utworów obowiązkowych program przewiduje omawianie zalecanych utworów kontekstowych, które pomagają uwypuklić omawiane tematy. Ujednolicony program języka litewskiego zawiera 91 pozycji utworów kontekstowych, a w klasach 5-10 uczeń omawiał 14, czyli 15% wszystkich utworów (Rysunek 7).

 

Rysunek 7. Porównanie treści ujednoliconego języka litewskiego w zakresie średniego wykształcenia z programem języka państwowego klas 5-10

Nauczyciele języka litewskiego twierdzą, że niemożliwe jest zanalizowanie takiej liczby autorów i utworów. Ponieważ władze upierają się przy dacie i treści egzaminu, nauczyciele omawiają literaturę kosztem gramatyki. W wyniku tego znajomość literatury być może się polepszy, ale ucierpi wiedza z gramatyki i języka pisanego.

Rodzice uczniów klas początkowych są zdania, że dzieci otrzymały podręczniki przeznaczone do nauki języka litewskiego jako ojczystego. Te podręczniki nie odpowiadają potrzebom dziecka. Dziecko dopiero się uczy języka, a ma korzystać z podręcznika dla osób mówiących w tym języku. Na świecie do nauczania języka ojczystego i wyuczonego stosowane są różne metodyki, jedynie na Litwie ustawa nie uwzględnia tego faktu.

Uczniowie klas 11 przeżywają nieustanny stres z powodu przeciążenia, co niewątpliwie będzie miało negatywny wpływ nie tylko na wiedzę z języka litewskiego i innych przedmiotów, ale i na ich zdrowie. Znajomość języka w takich warunkach nie może ulec polepszeniu. Takie obciążenie dyskryminuje uczniów i nie pozwala na jakościowy wypoczynek, ogranicza wybór przedmiotów i zajęć pozalekcyjnych. Publikacje w prasie („Kurier Wileński” ( Edyta Szałkowska, Egzamin z litewskiego – nierówny start, jaka meta? „Kurier Wileński”, 16 listopada 2011, http://kurierwilenski.lt/2011/11/16/egzamin-z-litewskiego-%e2%80%94-nier…), „Dialogas” (Regina Dilienė, Kūrybiškumo pamokos arba ko trūksta lituanistams? „Dialogas“, 18 sierpnia 2011) sygnalizują zaistniały problem.

Wypowiedzi nauczycieli, uczniów oraz publikacje w prasie świadczą o tym, że nauczanie języka litewskiego według nowej ustawy pogorszy poziom nauczania języka.

Mit czwarty:
Absolwentom szkół polskich słaba znajomość języka litewskiego utrudnia integrację na rynku pracy 

Stwierdzenia o rzekomych trudnościach w integrowaniu się Polaków na rynku pracy z powodu niedostatecznej znajomości języka państwowego stanowią nieodłączną część antypolskiej kampanii informacyjnej.

Problem integracji przedstawicieli mniejszości narodowych, w tym Polaków, na rynku pracy był badany przez Instytut Pracy i Badań Socjalnych w 2008 roku (Okunevičiūtė Neverauskienė, L. ir kt. 2008. Vyrų ir moterų, priklausančių tautinėms mažumoms, padėtis darbo rinkoje. Tyrimo ataskaita. Vilnius: Darbo ir socialinių tyrimų institutas). Badanie objęło mieszkańców miejscowości zwarcie zamieszkanych przez ludność nielitewską: samorządy Wilna i rejonu wileńskiego oraz Kłajpedy i rejonu kłajpedzkiego. Liczba respondentów została wyznaczona odpowiednio do liczby mieszkańców narodowości nielitewskiej wybranych miejscowości. Liczba mieszkańców narodowości nielitewskiej według spisu z 2001 roku wynosiła 336 515. Grupa reprezentacyjna dla takiej populacji powinna wynosić 382 osoby, aby wyniki badania miały wiarygodność rzędu 95%. Celem zmniejszenia wiarygodności błędu grupę reprezentacyjną zwiększono do 500 osób. W rzeczywistości ankietowanie objęło 622 osoby. Dlatego wiarygodności badania nie można kwestionować.

Problemu znajomości języka dotyczyło pytanie 21: „Jaki jest podstawowy powód Pani/Pana bezrobocia?” (w oryginale: 21. Kokios pagrindinės Jūsų neįsidarbinimo/nedarbo priežastys). Polacy brak zatrudnienia motywowali następująco:
• 33,7% respondentów wymieniło niskie wynagrodzenie,
• 24,8% – niedostateczne kwalifikacje zawodowe,
• 3,9% – niedostateczną znajomość języka litewskiego,
• 37,6 – inne przyczyny.
Tylko 3,9% respondentów wymieniło znajomość języka jako podstawowy powód swego bezrobocia, co mieści się w granicy 5% błędu statystycznego. Tak więc badanie obala mit o trudnościach z zatrudnieniem z powodu niedostatecznej znajomości języka litewskiego.

Manipulacja wynikami badań Instytutu posłużyła za główny argument uzasadniający przyjęcie nowej ustawy o oświacie, pogarszającej sytuację mniejszości narodowych na Litwie. Z raportu za rok 2010 Agencja Praw Podstawowych Unii Europejskiej (Shadow Report to UN CEDR in response to the Lithuanian Government’s fourth and fifth periodic reports due in 2008. Coalition of the Lithuanian, Centre for Human Rights, Center for Equality Advancement and Roma Community Center, February, 2011.http://www2.ohchr.org/english/bodies/cerd/docs/ngos/CLCHR_CEARCC_Lithuan…) wynika, że na „Litwie 42% objętych badaniem przedstawicieli mniejszości wskazało, że napotkali problemy na rynku pracy z powodu słabej znajomości języka litewskiego”. Fundacja po dokonaniu dogłębnej analizy badań Instytutu uznała, że mniejszości nie mają problemów z językiem litewskim (Europejska Fundacja Praw Człowieka udowodniła, że cytowane przez władze Litwy wyniki badań nie odpowiadają prawdzie. Europejska Fundacjia Praw Człowieka, komunikat prasowy, 28 marca 2011. http://www.efhr.eu/2011/03/28/europejska-fundacja-praw-czlowieka-udowodn…), a wyniki raportu są niepoprawnie interpretowane.

http://www.wilnoteka.lt/pl/artykul/badanie-foroszpol-czy-szkoly-polskie-na-litwie-sa-gorsze-od-litewskich

Posted in Moje Ukochane Wilno i Wileńszczyzna, Polityka i aktualności | Leave a Comment »

NESTOR – Powieść Lat Minionych

Posted by tadeo w dniu 6 grudnia 2011

NESTOR – Powieść Lat Minionych.doc

Posted in Historia, Książki (e-book) | Leave a Comment »

Wspominamy Violettę Villas

Posted by tadeo w dniu 6 grudnia 2011

Legenda polskiej piosenki, Violetta Villas nie żyje. Miała 73 lata. Zmarła w poniedziałek  5 grudnia 2011 roku ok. godz. 21 w Lewinie Kłodzkim. 

Violetta Villas w 1965 roku (fot. Janusz Sobolewski/FORUM) 

Violetta Villas, a właściwie Czesława Maria Cieślak, swoją karierę piosenkarki estradowej, ale także śpiewaczki operowej i operetkowej, aktorki, kompozytorki i autorki tekstów rozpoczynała w 1960 r. Jej niepowtarzalny głos charakteryzowany był jako sopran koloraturowy o rozszerzonej skali, obejmującej 4 oktawy. Do jej największych przebojów należą utwory „Oczy czarne”, „Szczęście”, „Pocałunek ognia” oraz „List do Matki”.

W świecie rozrywki Villas była postacią wyjątkową. Zrobiła ogromną karierę w Polsce i zaistniała z powodzeniem również poza jej granicami. Najbardziej znana jest jako piosenkarka, lecz to nie wyczerpuje jej emploi. Artystka była śpiewaczką operową i operetkową, aktorką teatralną, filmową, występowała w rewiach. Uznawano ją za symbol seksu, aczkolwiek nie prowadziła ona rozrywkowego i wyuzdanego stylu życia. Stroniła od alkoholu i narkotyków.

Violetta Villas podczas II Festiwalu Piosenki (Festiwal Sopocki) w garderobie. Rok 1962 (fot. Andrzej Wiernicki/FORUM)
Naprawdę nazywa się Czesława Cieślak i urodziła się 10 czerwca 1938 roku w belgijskim Liege, gdzie jej ojciec pracował jako górnik, a wolnym czasie był kapelmistrzem orkiestry. Córkę ochrzcił imionami Violetta Élisa, lecz w urzędzie zarejestrował pod imionami Czesława Maria. Oprócz niej miał jeszcze dwóch synów i córkę. Do Polski wszyscy wrócili w 1946 roku i zamieszkali w Lewinie Kłodzkim, w Kotlinie Kłodzkiej.
Violetta Villas w programie „Małżeństwo doskonałe” – rok 1968 (fot. TVP/PAP)
Po odebraniu wykształcenia muzycznego i zrezygnowaniu z kariery operowej Villas zadebiutowała w 1960 roku w Polskim Radio, dokonując pierwszych nagrań radiowych z zespołami Bogusława Klimczuka i Edwarda Czernego. Od 1960 roku brała też udział w audycji „Podwieczorek przy mikrofonie”. Pierwsze przeboje Violetty Villas to „Dla ciebie miły”, „Si senior”, „Ave Maria no morro” i „Spójrz prosto w oczy”.
Violetta Villas ze swoim synem – Krzysztof Gospodarek reprodukcja (fot. Krzysztof Wojda/REPORTER)
Artystka szybko stała się atrakcją wszystkich ówczesnych festiwali, zaczęła pojawiać się także w filmach, serialach i programach telewizyjnych oraz koncertować za granicą – we Francji, Szwajcarii, Republice Federalnej Niemiec, USA. W Paryżu gościła ją słynna „Olympia”, a Villas miała do dyspozycji garderobę, z której wcześniej korzystała Edith Piaf.
Violetta Villas w 1970 roku (fot. Polfilm/EAST NEWS)
Na zaproszenie poznanego w stolicy Francji Frederica Apcara artystka wyjechała do Ameryki, gdzie występowała w pełnej przepychu rewii w Las Vegas.

Violetta Villas w 1970 roku (fot. Polfilm/EAST NEWS)

Śpiewała w duecie m.in. z Frankiem Sinatrą, Paulem Anką, Charlesem Aznavourem, Barbarą Streisand. Warto zaznaczyć, że Villas była już wtedy zamężna i miała dziecko. Ślub, na żądanie ojca, wzięła jako 16-latka. Z tego związku pochodzi syn Krzysztof (dziś pracujący jako konserwator zabytków), który odwiedził mamę w USA, gdy ta występowała w rewii. Wcześniej, po rozpadzie związku rodziców, podróżował z mamą po Polsce. Villas wyszła później jeszcze raz za mąż.

Violetta Villas (fot. East News)

latach 80. w USA poślubiła biznesmena polskiego pochodzenia Teda Kowalczyka. Ich wesele odbyło się w Chicago i trwało pięć dni. Było na nim 1500 gości. Po rozpadzie drugiego małżeństwa Villas wróciła na do Polski, zaś Kowalczyk wylewał na nią pomyje w amerykańskiej prasie, zarzucając jej między innymi zbytnią religijność i niechęć do seksu.

Violetta Villas w 1983 roku (fot. EAST NEWS/POLFILM)

Po powrocie do Polski Villas początkowo zamieszkała w wilii, w Magdalence. W ogrodzie poza podgrzewanym basenem znajdowała się kaplica. Prowadziła luksusowy styl życia. Często bywała w mediach, odbierała liczne dowody uznania, dawała recitale. Były też ciemne strony. Artystka twierdzi, że Służba Bezpieczeństwa odebrała jej paszport i próbowała namówić, by wykorzystywała swe wdzięki do wyciągania tajemnic państwowych od znanych osobistości. Villas odmówiła i dlatego ponownie w USA znalazła się dopiero w 1976 roku. Przez jakiś czas jej piosenek nie można było puszczać w radiu i telewizji. Ciekawostką z tego okresu jest odmowa przez artystkę zagrania postaci Lucy Zuckerowej w „Ziemi obiecanej” Andrzeja Wajdy. Rolę dostała Kalina Jędrusik.

Violetta Villas w 1986 roku (fot. EAST NEWS)

W roku 1977 nagrała płytę „Nie ma miłości bez zazdrości”. Nawiązała wówczas współpracę Agnieszka Osiecką. Na płycie znalazły się także autorskie kompozycje Villas. W tym samym roku piosenkarka zagrała w kolejnym inscenizowanym recitalu, „Sentymenty”, w którym śpiewała piosenki Osieckiej.

Początek lat 80. to przerwa Violetty Villas w występach estradowych i wycofanie się z życia publicznego na kilka lat. Dopiero w połowie dekady artystka przypomniała o sobie w Teatrze Syrena widowiskiem rewiowym „Violetta”, które stało się popularne w kraju i poza nim. Odbyło się ponad 250 przedstawień w Polsce i za granicą. Villas grała też sporo solowych koncertów, występowała w teatrze, a także nagrywała nowe piosenki w studiu. Pracowała intensywnie i ten stan utrzymał się do końca lat 90. Wielokrotnie wykonywała słynne „Oczy czarne”, które w jej interpretacji przeszły do legendy.

Violetta Villas i Kazik Staszewski w 1996 roku (fot. Piotr Liszkiewicz/SE/East News)

W 1996 roku nagrała duet z Kazikiem Staszewskim – piosenkę „Kochaj mnie a będę twoją”, która została wydana na płycie „Tata 2”, zespołu Kult. Dwa lata później przeniosła się z podwarszawskiej Magdalenki do Lewina Kłodzkiego, który wcześniej przyznał jej tytuł honorowej obywatelki.

Violetta Villas i ks. Henryk Jankowski w 1997 roku (fot. East News)

Występowała rzadziej, stopniowo coraz więcej czasu poświęcając schronisku dla zwierząt, które założyła. Aczkolwiek nie zapomniała zupełnie o swoich wielbicielach w Polsce i za granicą, dając recitale i pojawiając się w telewizji.


Violetta Villas w 2000 roku (fot. Fot. Michal Hetmanek/REPORTER)

Stopniowo pogarszało się zdrowie Violetty Villas. Artystka spędziła nawet pewien czas w szpitalu psychiatrycznym. Sporadycznie koncertowała i gościła przed kamerami.

Violetta Villas w 2007 roku (fot. AKPA)

W 2007 roku Violetta Villas obchodziła 45-lecie działalności artystycznej, co uczczono specjalnym koncertem. Później zła sytuacja materialna artystki stała się częstym tematem prasy brukowej. Zwracano uwagę, że dom Villas znajduje się niemal w stanie ruiny, a liczne zwierzęta żyją w strasznych warunkach, co potwierdzali inspektorzy sanitarni. Także na to, że nie miała praw do wielu piosenek, co oznaczało, iż nie przysługują jej tantiemy. Ministerstwo kultury wsparło ją jednorazową kwotą 10 tys. złotych. Tabloidy obwiniały o złą sytuację artystki jej gosposię, Elżbietę Budzyńską. Ją właśnie, jako na winną zerwania relacji z matką, wskazywał syn Krzysztof. Wsparcie w ciężkim położeniu zaoferował Villas między innymi Michał Wiśniewski.


Violetta Villas w 2009 roku (fot. AKPA)

W 2009 roku wystąpiła po raz pierwszy po dwóch latach rozbratu ze sceną. Aktywność sceniczna Villas wzrosła w 2010 roku. Zainteresowanie recitalami nie było jednak tak wielkie, jak przed laty, a media zwracały przede wszystkim uwagę na nie najlepszy stan zdrowia piosenkarki. Pomimo wszystko Violetta Villas stara się trzymać fason. Wciąż ubiera się w stylu kojarzącym się z gwiazdami Hollywood z lat 60. i niezmiennie dba o długie, gęste blond włosy. Często w wypowiedziach odwołuje się do Boga i Biblii. W 2000 roku występowała na Jasnej Górze dla Rodziny Radia Maryja.

Posted in SYLWETKI | 9 Komentarzy »

Nadzieja

Posted by tadeo w dniu 6 grudnia 2011

Może masz w głowie myśli
bardziej szalone niż ja.
Może masz skrzydła, których
by Tobie pozazdrościł ptak.
Może masz serce całe •♥•
ze szlachetnego szkła.
Może masz kogoś, a może
właśnie kogoś Ci brak…
Nie płacz, nie płacz, o nie…
•♥•
Może masz oczy, w których
nie gościł dotąd strach.
Może masz w sobie niechęć
do wojny i brudnych spraw.
Może masz litość, a może
uczuć już w Tobie brak…
Może masz wszystko,
lecz nie masz tego co mam ja…
•♥•
Nie ma nikt takiej nadziei jak ja.
Nie ma nikt takiej wiary w ludzi
i cały ten świat.
Nie ma nikt tylu zmarnowanych lat.
Nie ma nikt, bo któż to
wszystko mieć by chciał…
Tylko ja, tylko ja…

Posted in Religia, Wiersze | Leave a Comment »